Opony kierunkowe

Bardzo często dokonując zakupu ogumienia zdarza się, że zalecane są opony kierunkowe. Co tak naprawdę daje ten rodzaj ogumienia? Co stanie się jeśli założymy opony „na opak"? Pokusilłśmy się o krótką analizę. 

Wyczynowa opona kierunkowa, asymetryczna HANKOOK
Fot. Producent

Siła występująca w kontakcie koła ogumionego z podłożem ma decydujący wpływ na jego zachowanie się na drodze. Od tego jak rozkładają się wartości jej składowych zależy, czy pojazd zachowuje stateczność. Dlatego między innymi tak istotną sprawą jest precyzyjny dobór opon do przeznaczenia samochodu. Powstają więc opony specjalnie, dedykowane do konkretnego typu pojazdu lub drogi.

Taki trend jest bardzo dobrze widoczny w przypadku samochodów terenowych; to właśnie tam są szczególne wyraźne różnice w rzeźbie bieżnika. Mniejsze znaczenie ma cichobieżność oraz małe opory toczenia, natomiast decydujące – wytrzymałość, przyczepność oraz dobry drenaż błota, śniegu, czy zanieczyszczeń.

Przyczepność w kierunku wzdłużnym zapewni nam przenoszenie dużych sił napędowych. Nie mniej istotna jest także przyczepność w kierunku bocznym, bo ma duże znaczenie w zachowaniu pojazdu na zakręcie.

Opona utrzymuje swoje właściwości, poprzez odpowiedni układ i głębokość bieżnika. Szczególnie w samochodach terenowych możemy się natknąć na ogumienie, w którym bieżnik ma układ wymagający odpowiedniego zakładania opon na felgę. Takie opony nazywamy kierunkowymi.

Przeprowadźmy analizę jak będzie się zachowywał samochód 4×4 (rozdział sił napędowych między osiami 50/50) podczas jazdy na wprost i na zakręcie, w zależności od sposobu założenia opon kierunkowych.

Rys. 1 Równomierny rozkład składowych wzdłużnych siły kontaktowej koła ogumionego przy jeździe na wprost
Rys. E. Milcar
Rys. 2 Nierównomierny rozkład sił wzdłużnych powoduje wytworzenie momentu skręcającego bryłę pojazdu
Rys. E. Milcar

 

 

 

 

 

 

 

Porównując zachowanie się pojazdu przy jeździe na wprost w przypadku założenie opon kierunkowych jednolicie (rys.1) i niesymetrycznie (rys.2), daje się zauważyć w tym drugim przypadku tendencja do ściągania w prawą stronę, czyli tę, na której założono opony \”odwrotnie\”. Przyczyną jest mniejsza przyczepność wzdłużna (siła wzdłużna). Taki układ sił prowadzi do wytworzenia momentu skręcającego, który stara się „ściągnąć\” samochód z obranego toru jazdy. Utrata stateczności będzie się nasilać wraz ze wzrostem prędkości. Znaczenie bardziej skomplikowanym, z punktu widzenia dynamiki ruchu jest manewr skrętu. Podczas jego wykonywania na skutek odwrotnego montażu ogumienia objawią się mniejsze siły poprzeczne będące wynikiem obniżonej przyczepności w tym kierunku (rys.3 i 4).

Rys. 3 Równomierne rozłożenie sił poprzecznych powoduje, że możemy lepiej kontrolować pojazd na zakręcie
Rys. E. Milcar
Rys. 4 Odwrotne założenie opon kierunkowych po prawej stronie, skutkuje słabą przyczepnością poprzeczną (stąd małe siły poprzeczne Bp2 i Bp4). Może to być przyczyną nadmiernej, niebezpiecznej nadsterowności lub podsterowności pojazdu (o tym zadecyduje położenie środka masy i prędkość pojazdu).
Rys. E. Milcar

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Efektem niekorzystnym dla nas kierujących pojazdem, może być zwiększona nadsterowność lub podsterowność (zadecyduje położenie środka masy oraz prędkość pojazdu). Należy dodać, że opisane sytuacje odczujemy rzadziej na nawierzchniach utwardzonych np. asfalcie. W terenie nie powinniśmy tego zauważyć, jednaki i tu należy sobie postawić pytanie: czy chcemy zapewnić takie same możliwości przejazdu do przodu, jak i do tyłu (przy odwrotnym montażu)? Czy mieć możliwość pokonywania terenu większą do przodu niż do tyłu? Odpowiedź może dać indywidualna technika jazdy każdego z nas i preferencje w tym zakresie. Jednak argument bezpieczeństwa jest jednym z takich, nad którymi się nie dyskutuje. My zalecamy zakładanie opon zgodnie z ich kierunkiem bieżnika.

I jeszcze jedno: co się stanie gdy założymy odwrotnie opony kierunkowe w aucie terenowym? Zakładanie ich, ale tylko na jednej osi odwrotnie ma sens, gdy chcemy zagwarantować sobie jednolite właściwości przy poruszaniu się na bezdrożach  dla jazdy do przodu i do tyłu. Wystąpi jednakowa siła napędowa na kołach przy jeździe do przodu i do tyłu, co ma być pomocne w przypadku zakopania się samochodu.

Najnowsze

Samochody z innej bajki – ośrodki stylistyczne

Trudno wyliczyć koszty powstania prototypów aut. Powstają one w ośrodkach konstrukcyjnych, których wyposażenie i utrzymanie - włącznie z liczną wysokokwalifikowaną załogą kosztuje krocie. Mało tego, dziś rzadko która firma zdaje się na własne siły, lecz szuka pomocy u kooperantów wyspecjalizowanych w konkretnych zadaniach i dziedzinach. Czasy designerów - geniuszy raczej minęły bezpowrotnie.

W ośrodkach stylistycznych przeprowadza się mnóstwo dziwnych oględzin z różnej perspektywy
fot. producent

Koncepty – albo, jak kto woli prototypy – stały się nieodzownym elementem wielkiej gry o klienta. Pokazują potencjał tkwiący w koncernach, narzucają modę i wytyczają dalszy kierunek rozwoju motoryzacji. Oczywiście nasuwa się pytanie, ile takie cacko kosztuje? Z pewnością dużo, właściwie bardzo dużo. Zwykło się mówić, że jest to kwota rzędu miliona dolarów. Ale tak naprawdę trudno wyliczyć koszty, bo prototypy powstają w ośrodkach konstrukcyjnych, których wyposażenie i utrzymanie – włącznie z liczną wysokokwalifikowaną załogą kosztuje krocie. Mało tego, dziś rzadko która firma zdaje się na własne siły, lecz szuka pomocy u kooperantów wyspecjalizowanych w konkretnych zadaniach i dziedzinach. Czasy designerów – geniuszy raczej minęły bezpowrotnie. Dziś liczy się efekt pracy zespołowej, W cenie jest też umiejętność wyszukiwania nowych wynalazków, pomysłów i technologii. Śmiało można powiedzieć, że nad pojazdami koncepcyjnymi pracują całe sztaby ludzi i wielkie ośrodki stylizacyjno-konstrukcyjne.

Chevrolet Corvette – prototyp
fot. Chevrolet

Istnieją centra fabryczne, jak i niezależne. Teoretycznie te pierwsze mają większe możliwości i z pewnością bardziej stabilne zaplecze techniczno-finansowe. Ale obciążenie w postaci zadań związanych z opracowywaniem aut seryjnych często ogranicza ich możliwości czasowe. Mało tego globalizacja i specyfika poszczególnych rynków narzuca konieczność posiadania ośrodków na różnych kontynentach. Nie byłoby nic gorszego, niż brak kontaktu między poszczególnymi ośrodkami koncernu, ale na szczęście nowoczesna technika pozwala na szybki kontakt, wymianę opinii, wiedzy i doświadczeń.

 

 

 

Giorgetto Giugiaro w swoim biurze
fot. Giugiaro

Realizacji nowego projektu nierzadko towarzyszą wewnętrzne konkursy, mające wyłonić najlepsze propozycje. Mało tego, często sięga się nawet po twórczą myśl ośrodków zewnętrznych, takich jak Bertone, Italdesign Giugiaro, czy też Pininfarina. Bez wątpienia z jednej strony znaczenie ma tutaj magia słynnych nazwisk, zaś z drugiej, za niezależnymi ośrodkami designu stoi wielkie doświadczenie, wyczucie artystyczne i możliwość szybkiej reakcji. Zresztą np. ośrodek Italdesign wyspecjalizował się nie tylko w stylizacji i opracowywaniu pojazdów koncepcyjnych, ale również w konstruowaniu kompletnych aut seryjnych. Nie zajmuje się natomiast produkcją. Z kolei Bertone i Pininfarina produkują samochody tzw. krótkich serii.

Ciekawostkę stanowi fakt, że konkursy stylizacyjne dotyczące ośrodków designu nie dotyczą wyłącznie aut seryjnych, ale również pojazdów koncepcyjnych. Coraz większą sławę w tym zakresie zdobywa konkurs organizowany z okazji salonu samochodowego w Los Angeles. Szkoda tylko, że udział w nim biorą wyłącznie ośrodki zlokalizowane w Kalifornii. Z drugiej strony patrząc, właśnie w tym stanie USA mieszczą się studia designu niemal wszystkich liczących się firm samochodowych. Taki konkurs to prawdziwa burza mózgów, a efekty są naprawdę szokujące.

Od redakcji: Agnieszka Marzęda jest współzałożycielką i organizatorką  DesignForum, miejsca zrzeszającego młodych, motoryzacyjnych projektantów, którzy zaczynają od pierwszych rysunków pod bacznym okiem fachowców, a często kończą w najsłynniejszych ośrodkach designerskich na świecie.

Najnowsze

Targi Auto Moto Show

Nie wiesz co robić w przyszły weekend? Na Auto Moto Show, które odbędzie się w nowym obiekcie kieleckiego Kolportera w Sosnowcu będziesz mogła podziwiać - poza premierami Skody, Hondy, czy Seata - niezwykłe auta prezentowane przez Leszka Kuzaja (Ferrari, Lamborghini, Bentley, Maserati). Wystawa będzie trwać od 19 do 21 czerwca.

fot. organizator

Organizator gwarantuje, że w tej największej hali wystawienniczej w Polsce (13500 m2) nie zabraknie, ważnych premier. Zapowiada się prezentacja nowego Seata Exeo (niebawem zamieścimy test tego auta na motocaina.pl), Honda pokaże po raz pierwszy w Polsce model hybrydowy Insight i niespodziankę przygotowuje także Skoda. Nie zabraknie na Auto Moto Show niezwykłych aut prezentowanych – podobnie jak w ubiegłym roku – przez Leszka Kuzaja (Ferrari, Lamborghini, Bentley, Maserati).

O kolejnych premierach organizator informuje w miarę napływania zgłoszeń na www.sens.pl, oraz www.automotoshow.com.pl

Program Targów

19.06.2009 Piątek
EKO-MOTO pod hasłem „Wiedzieć więcej”.
Podczas pierwszego dnia targów szczególny nacisk położony zostanie na ekologię w motoryzacji. Organizowane są konferencje, wykłady, panele dyskusyjne poświęcone temu tematowi. Głos oddany zostanie przedstawicielom rządu, importerom i producentom samochodów i motocykli, firm paliwowych. Chodzi o odpowiedź na pytanie: dlaczego ranga problemów emisji CO2, alternatywnych źródeł napędu, recyklingu, biopaliw itd. w Polsce spychana jest na margines? Świadomość polskiego kierowcy na temat ekologii w motoryzacji – wg organizatorów – jest żadna.

fot. ogranizator

Godz. 10 00 – uroczyste otwarcie targów
10 00 – 12 00 – prezentacja premierowych samochodów dla gości i mediów
godz. 12 00 rozpoczęcie konferencji EKO – MOTO
– wystąpienie organizatora, przedstawienie idei targów i zasad konkursów towarzyszących Auto Moto Show 2009
– wystąpienie przedstawiciela rządu
– wystąpienia i prezentacje ekologicznych rozwiązań w poszczególnych markach:
– napędy hybrydowe Toyoty i Lexusa
– hybryda Hondy
– przerwa obiadowa
– ekologiczne rozwiązania Mercedesa
– green linia w całej rodzinie Volkswagena (SKODA, Audi, Seat)
– recykling w Renaulcie i Nissanie
– KIA – jakość i ekologia
– Hyundai stawia na nowatorskie rozwiązania w moto-ekologii
 – BP – paliwa i ekologia
– godz.19 00 zamkniecie pierwszego dnia targów

20.06.2009 Sobota
Jak walczyć z kryzysem w motoryzacji?
Drugi dzień targów to przede wszystkim prezentacje targowe, rozmowy biznesowe, spotkania wystawców z klientami. Planowany jest też panel dyskusyjny poświęcony kryzysowi w motoryzacji i rozwiązaniom, które mogą temu kryzysowi zaradzić.

Godz. 09 00 otwarcie targów
Godz. 16 00 – jak walczyć z kryzysem w motoryzacji, panel dyskusyjny
Godz. 19 00  – zamkniecie drugiego dnia targów
Godz. 20 00 bankiet dla wystawców, rozstrzygnięcie konkursów targowych

21.06.2009 Niedziela
Tuning i sport
Niedziela to tradycyjny dzień tuningowego zlotu, spotkań z zawodnikami wyścigowymi i rajdowymi. Jak zawsze zlotowi towarzyszą zabawy, konkursy i pokazy.

Godz 09 00 otwarcie targów
godz. 09 30 rozpoczęcie zlotu tuingowego, konkursy i prezentacje
godz. 12 00 – spotkanie z zawodnikami, przed Rajdem Polski, ósmą eliminacją Mistrzostw Świata!
godz. 14 00 – sezon wyścigowy w Polsce, spotkanie z zawodnikami
godz. 18 00 uroczyste zamkniecie targów (wspólny klakson)

Najnowsze

Zespoły F1 w 2010

12 czerwca  FIA ogłosiła listę zespołów, które wystartują w mistrzostwach Formuły 1 w sezonie 2010. Trzy nowe teamy to Campos Grand Prix, Team US F1 i Manor Grand Prix.

Maksymalna liczba samochodów, które będą mogły uczestniczyć w mistrzostwach w przyszłym roku została zwiększona do 26. FIA dzięki pomocy zatrudnionych ekspertów sprawdza finansowanie i umowy sponsorskie zgłoszonych zespołów. Rozpatrywane są także następne z 15 zgłoszeń, jakie wpłynęły do Federacji.

ZESPÓŁ / KONSTRUKTOR
SCUDERIA FERRARI MARLBORO / FERRARI
SCUDERIA TORO ROSSO / STR
RED BULL RACING / RBR RENAULT
AT&T WILLIAMS / WILLIAMS TOYOTA
FORCE INDIA F1 TEAM / FORCE INDIA MERCEDES
CAMPOS GRAND PRIX / CAMPOS COSWORTH
MANOR GRAND PRIX / MANOR COSWORTH
TEAM US F1 / TEAM US F1 COSWORTH
VODAFONE McLAREN MERCEDES* / McLAREN MERCEDES
BMW SAUBER F1 TEAM* / BMW SAUBER
RENAULT F1 TEAM* / RENAULT
PANASONIC TOYOTA RACING* / TOYOTA
BRAWN GP FORMULA ONE TEAM* / BRAWN

* Zespoły złożyły warunkowe zgłoszenia. FIA poprosiła je o przedyskutowanie warunków i zmianę stanowisk nie później niż do piątku, 19. czerwca.

Najnowsze

Podróż do krainy BMW Welt

Cel pielgrzymki każdego fana marki sygnowanej biało-niebieską szachownicą. Wyjątkowe, futurystyczne muzeum, multimedialne miejsce prezentacji dotychczasowych osiągnięć i przyszłościowych projektów, które warto odwiedzić podczas np. wakacyjnego pobytu w Monachium.

fot. Coop Himmelb(l)au

Pierwsze muzeum BMW powstało w 1973 roku. Od tego czasu jest jedną z głównych atrakcji turystycznych Monachium z ponad 200 tysiącami odwiedzających rocznie. Usytuowane tuż obok tzw. czterocylindrowca – wieżowca będącego siedzibą  firmy – okazało się zbyt małe dla fanów niemieckiej marki. Nowe muzeum to część kompleksu BMW Welt oddanego do użytku w 2008r.. Ma pięciokrotnie większą niż poprzednie powierzchnię, na której skupiono ponad 100 niepowtarzalnych eksponatów.

Budynek zaprojektowany przez wiedeńskie biuro Coop Himmelb(l)au jest miejscem, gdzie oprócz starych modeli można na żywo oglądać proces konstrukcji samochodu. W głównym hallu natomiast kupujący mogą odebrać wybrane przez siebie modele BMW. Jest to jedno z najważniejszych miejsc w budynku. Corocznie przekazuje się nowym właścicielom ok. 45 0000 samochodów. Właśnie tu, na powierzchni 3 000 m2 zwanej poziomem premier (Premium Lounge), położonej pięć metrów powyżej hallu głównego, klient – przypuszczalnie po spędzeniu kilku wspaniałych godzin w BMW Welt – otrzymuje kluczyki do swojego wymarzonego samochodu i z tego miejsca rozpoczyna pierwszą podróż. Każdy egzemplarz auta zostaje na dzień przed odbiorem dostarczony do strefy transportowej w południowej części budynku BMW Welt. Po wstępnej kontroli modele przejeżdżają przez 40-metrową myjnię wykorzystującą specjalne materiały tekstylne, aby mycie było szczególnie delikatne. Po zakończeniu mycia szyb oraz czyszczenia wnętrza samochodu następuje końcowa kontrola pojazdu w tzw. Bright Light Tunnel (tunelu jasnego światła), gdzie specjaliści upewniają się, że wszystkie samochody opuszczające BMW Welt są w idealnym stanie.

fot. Coop Himmelb(l)au

Po tym procesie samochód zostaje „wybudzony ze snu transportowego” i na następnych kilka godzin do czasu przyjazdu klienta zostaje umieszczony w dziennej poczekalni mieszczącej w sumie 284 auta na czterech poziomach. Ponieważ zbiornik samochodu jest częściowo napełniony, w dziennej poczekalni poziom tlenu został obniżony, aby nie dopuścić do pożarów. Z tego powodu ludzie mają ograniczony dostęp do tej strefy. Dwa sterowanie elektroniczne pojazdy zajmują się transportem zaparkowanych tam samochodów, a uczestnicy BMW Welt Tour mają możliwość obserwowania tej specyficznej poczekalni przez szklaną szybę. Klient zostaje powitany imiennie na tablicy informacyjnej, a na dotykowym ekranie pojawia się trójwymiarowa prezentacja jego nowego BMW. Następnie otrzymuje z modułu informacyjnego dalsze instrukcje i zostaje zaproszony do prezentacji oraz aktywnego uczestniczenia w symulacji dynamicznych właściwości jezdnych. Za pomocą kierownicy, dwóch pedałów oraz kontrolera systemu iDrive odbiorca poznaje swoje BMW podczas multimedialnej „jazdy próbnej”. Kolejny moduł prezentuje próbki wykończenia wnętrz oraz generuje dźwięki, jakie słyszalne są wewnątrz BMW przy zamkniętych drzwiach. Po zakończeniu spotkania klient powraca na kilka minut do Premium Lounge by niebawem schodząc po schodach galerii zbliżyć się po raz pierwszy do swojego BMW. Na poziomie premier znajduje się maksymalnie 30 samochodów umieszczonych na 20 stołach obrotowych oraz 10 platformach; odbierane auto oświetlane jest w specjalny sposób. Na miejscu znajduje się również fotograf gotowy do wykonania pamiątkowego zdjęcia. Jeżeli klient posiada bagaż, zostanie on dostarczony przez obsługę w momencie przekazania samochodu. Zazwyczaj proces przekazania nowego samochodu trwa 40 minut i kończy się wyręczeniem wygrawerowanego breloka, zdjęcia wykonanego wcześniej oraz oczywiście kompletu kluczyków. Można się poczuć dopieszczonym, prawda?

[autor zdjęcia]

„Gra w szachy na cyfrowym poziomie” – tak swój projekt podsumował Wolf Prix, szef Coop Himmelb(l)au nawiązując do logo BMW. Bryła budynku oparta jest na charakterystycznym, podwójnym stożku – Double Cone – wykonanym ze szkła i obłożonym panelami. Jest to z kolei  główne miejsce prezentacji najnowszych osiągnięć marki w prawdziwie multimedialnym stylu. W sali o wysokości 13 metrów i miejscem dla 300 gości można m.in. obejrzeć niesamowitą, unikalną kolekcję samochodów i motocykli od najstarszych modeli, po te najbardziej futurystyczne konstrukcje; niektóre z nich w ogóle nie ujrzały nigdy światła dziennego, nie mówiąc już o masowej ich produkcji. BMW Welt jest obiektem wielofunkcyjnym, architektoniczną hybrydą, która już na etapie koncepcji miała operować na wielu płaszczyznach. W budynku zlokalizowano także forum imprez (Events Forum), wyposażone w nowoczesną technologię obsługującą koncerty, wystawy, konferencje, przekazy na żywo oraz przyjęcia i seminaria, czy spotkania od dyskretnych rozmów przy kominku aż po wielkie międzynarodowe kongresy. Ci, którzy zdecydują się przyjechać z dziećmi mogą je oddać pod opiekę wykwalifikowanych osób w „junior campus” (od 7 do 13 lat oraz dla uczniów klas 2-7) stworzonym na podstawie najnowszych badań dotyczących rozwoju dzieci i młodzieży. To tutaj właśnie podczas zabawy dzieci i młodzież mogą odkryć „mobilność wszystkimi zmysłami”. Na miłośników marki czeka również olbrzymi sklep z oryginalnymi akcesoriami i kolekcją Lifestyle oraz Formula 1 a także drugi, mniejszy, z obszernym zbiorem literatury na temat BMW.

Na dachu BMW Welt umieszczono ogniwa fotowoltaiczne, które zasilają cały ten niesamowity budynek w energię.

Praca Coop Himmelb(l)au została nagrodzona na tegorocznym World Architecture Festival w kategorii produkcja, znalazła się również w dziesiątce najlepszych europejskich realizacji wyróżnionych nagrodą RIBA European Awards.

Informacje praktyczne:
Adres: BMW Welt, Am Olympiapark 1, D-80809 Monachium, Niemcy

Parking: samochody i motocykle; przestrzeń parkingowa (płatna) dostępna jest w podziemnym garażu, wjazd od Lerchenauer Straße. Inne miejsca parkingowe: dla motocykli (bezpłatne) wzdłuż rampy wjazdowej do podziemnego garażu.

Godziny otwarcia parkingu: 07:00:00-24:00, poniedziałek – sobota, 08:00:00-24:00 niedziela.

Opłata parkingowa: 3 Euro za godzinę, maksymalnie  20 Euro za dzień

Podczas zakupów w BMW Welt: 1,50 Euro za godzinę, maksymalnie 10 Euro za dzień.

Godziny otwarcia BMW Welt: prezentacja samochodu Double Cone: 9:00-20:00, codziennie

Wycieczki po BMW Welt: 9:00-16:00, od poniedziałku do piątku, 10:00-16:00, sobota/niedziela (dłuższe godziny wycieczek dla klientów odbierających samochód)

Junior Campus: 9:00-19:00, od poniedziałku do piątku, 10:00-19:00, sobota/niedziela

BMW Lifestyle & Accessories Shop: 9:00-19:00, codziennie

BMW Welt Shop: 9:00-19:00, codziennie 

Najnowsze